Wat te doen aan werkstress, beroepsrisico nummer 1?

Deze week is bekend geworden dat minister Asscher van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) de komende vier jaar samen met werkgevers en werknemers werkstress verder bespreekbaar gaat maken en aanpakken. De Inspectie SZW gaat de komende jaren extra controleren op gezonde werktijden, werkdruk  en agressie op de werkvloer. Ook komt er een campagne ‘Check je werkstress’.

Asscher: “Het is vaak nog een taboe om over werkstress te praten, daar schamen werknemers zich voor. Maar de bekende uitspraak ‘van hard werken wordt niemand ziek’,  klopt in de praktijk niet. Met hard werken is niks mis, maar de randvoorwaarden om dit te kunnen doen moeten er wel zijn. Bijvoorbeeld dat je naast je werk ook de zorg op je kunt nemen voor een familielid of een vriend. En dat er op je werk geen sprake is van agressie, pesten en intimidatie. Ik wil dat het normaal wordt dat werkgevers en werknemers werkstress met elkaar bespreken en aanpakken.” Er komt een heel pakket aan maatregelen inclusief cao-afspraken.

Hoe gaan we om met elkaar?

Word ik blij van dit Haagse plan? Ten dele. Natuurlijk is het goed als er aandacht is voor werkstress, inderdaad beroepsrisico nummer 1. Alleen de Haagse spierballentaal waarin er nu over gesproken wordt, gaat voor mij voorbij aan een veel grotere waarheid. En die is dat we op heel grote schaal niet in staat zijn om op de werkvloer met elkaar op een vitaliserende manier om te gaan. Op sommige werkvloeren is er sprake van agressie, pesten en intimidatie. Maar  op vrijwel alle werkvloeren is er sprake van niet/slecht luisteren, het in stand houden van eigen aannames en (voor)oordelen, opereren vanuit  innerlijke beelden in plaats van feitelijke realiteiten.

Deze processen verstoren menige samenwerkingsrelatie op een zodanige manier dat  (langdurige) stress ontstaat met soms burn-out als gevolg. Kortom, onze innerlijke conditie waarmee we naar onze werkomgeving kijken en daarin optreden, kan een stevige opfrisbeurt gebruiken.

Bespreekbaar maken?

Deze week had ik een afspraak met een cliënt die stress ervaart in  de samenwerking met zijn baas. Er is absoluut geen sprake van agressie, pesten en intimidatie. En wel van een ongezonde, energievretende werkrelatie, althans voor mijn cliënt. Hij zat al meermalen  met de vraag om bepaalde zaken met zijn baas bespreekbaar te maken. Deze week zei hij dat hij afziet van ‘bespreekbaar maken’.  Zijn innerlijke conditie is inmiddels zodanig getransformeerd dat hij zijn eigen gedrag anders kan richten. Hierdoor zijn er positieve veranderingen in de werkrelatie met zijn baas. En die innerlijke transformatie gaat zeker nog door. Deze week zei hij: “Weet je, ik kan dit wel met mijn baas bespreken, maar hij zal het waarschijnlijk niet eens begrijpen. We zitten zo anders in elkaar.”

Zaken bespreekbaar maken, als we met elkaar onvoldoende de kunst en kunde van luisteren beheersen, zal weinig zin hebben. Zal zelfs meer kapot maken dan je lief is. Zaken regelen in cao’s leidt tot bureaucratiseren en protocolleren van wat zich individueel en specifiek afspeelt in de ‘intimiteit’ van de directe werkrelatie. Gaat niet werken.

Wat werkt wel?

Wat werkt wel? Mensen (leidinggevenden en medewerkers) tijdig begeleiden in de vorm van coaching, counseling of mentoring als zij moeite hebben met mensen en situaties op het werk.
Minister, werkgevers en werknemers, ga hiervoor geld vrij maken. Kost ook minder dan een nationale reclamecampagne.